Jack Nicholson
John Joseph „Jack” Nicholson (ur. 22 kwietnia 1937 w Neptune w stanie New Jersey) – amerykański aktor, reżyser, scenarzysta i producent filmowy. Dwanaście razy nominowany do Oscara, trzykrotnie zdobył statuetkę. Powszechnie uznawany za jednego z najlepszych aktorów w historii[1]. Jego postacie często cechuje ekscentryczny, neurotyczny bądź psychopatyczny charakter[2].
Spis treści
Życiorys[edytuj kod]
Wychował się na Wschodnim Wybrzeżu. Zapalony kinoman, w liceum pracował jako pomocnik kierownika kina. W wieku lat siedemnastu wyjechał do Kalifornii. W 1956 roku zatrudnił się jako goniec w MGM. Dorabiał też jako ratownik.
Przez pewien czas studiował aktorstwo. Na scenie zauważył go Roger Corman i zaproponował główną rolę w filmie The Cry Baby Killer. Później Nicholson zagrał jeszcze w kilku filmach Cormana a do jednego z nich (Podróż) sam napisał scenariusz.
Nakręcony w 1969 roku Swobodny jeździec okazał się przełomowym momentem w jego karierze. Od tego filmu sława Nicholsona rosła, mógł odrzucać proponowane role (m.in. w Ojcu chrzestnym i Czasie Apokalipsy).
Trzy Oscary zdobył za role w filmach: Lot nad kukułczym gniazdem (1975), Czułe słówka (1983) i Lepiej być nie może (1997).
Jako scenarzysta zadebiutował filmem Thunder Island.
Życie prywatne[edytuj kod]
W 1962 roku poślubił Sandrę Knight, z którą ma córkę Jennifer. Małżeństwo zakończyło się rozwodem w 1968 roku. Dwa lata później poznał aktorkę Susan Anspach, która w grudniu 1970 roku urodziła ich syna Caleba. W 1973 roku Jack zaczął się spotykać z aktorką Anjelicą Huston. Rozstali się w 1990 roku, gdy Jack dowiedział się, iż zostanie ojcem dziecka Rebeki Broussard – aktorki i modelki. Córka Lorraine urodziła się w 1990 roku.
Jest zaprzysięgłym kibicem drużyny NBA – Los Angeles Lakers. Od 1970 roku ma wykupiony karnet na mecze, siedzi zawsze tuż przy boisku. Jeśli tylko nie jest na planie filmowym, zawsze jest obecny na meczach.
Jest miłośnikiem sztuki współczesnej, kolekcjonuje obrazy Jacka Vettriano.
Pozostałe nagrody i wyróżnienia[edytuj kod]
- 1969: Swobodny jeździec – nagroda krytyków nowojorskich oraz nominacja do Oscara, Złotego Globu i BAFTY
- 1970: Pięć łatwych utworów – nominacja do Oscara i Złotego Globu
- 1972: Porozmawiajmy o kobietach – nominacja do Złotego Globu
- 1973: Ostatnie zadanie – nagroda krytyków nowojorskich oraz nominacja do Oscara i Złotego Globu
- 1974: Chinatown – nagroda krytyków nowojorskich oraz nominacja do Oscara
- 1975: Lot nad kukułczym gniazdem – nagroda krytyków nowojorskich
- 1981: Czerwoni – nominacja do Oscara i Złotego Globu
- 1983: Czułe słówka – nagroda krytyków nowojorskich
- 1986: Honor Prizzich – nagroda krytyków nowojorskich oraz nominacja do Oscara
- 1987: Chwasty – nominacja do Oscara i Złotego Globu
- 1987: Telepasja – nagroda krytyków nowojorskich
- 1990: Batman – nominacja do Złotego Globu i BAFTY
- 1992: Ludzie honoru – nominacja do Oscara i Złotego Globu
- 1992: Hoffa – nominacja do Złotego Globu
- 1994: nagroda za całokształt twórczości od American Film Institute
- 1997: gwiazda ze swoim nazwiskiem na hollywoodzkim Walk of Fame
- 1999: prestiżowa nagroda Cecila B. DeMille’a za szczególne zasługi w dziedzinie rozrywki
- 2002: Schmidt – nominacja do Oscara i BAFTY
- 2003: Lepiej późno niż później – nominacja do Złotego Globu
- 2007: Infiltracja – nominacja do Złotego Globu i BAFTY
Filmografia[edytuj kod]
Aktor[edytuj kod]
- 1958: The Cry Baby Killer jako Jimmy Wallace
- 1960: Studs Lonigan jako Weary Reilly
- 1960: Za wcześnie na miłość jako Buddy
- 1960: Pętla jako Johnny Varron
- 1960: Sklepik z horrorami jako Wilbur Force
- 1962: The Broken Land jako Will Brocious
- 1963: Kruk jako Rexford Bedlo
- 1963: Strach jako Andre Duvalier
- 1964: Flight to Fury jako Jay Wickham
- 1964: Chorąży Pulver jako Dolan
- 1964: Tylnymi drzwiami do piekła jako Burnett
- 1965: Niesłusznie oskarżeni jako Wes
- 1966: W poszukiwaniu zemsty jako Billy Spear
- 1967: Aniołowie Piekieł jako „Poeta”
- 1967: Masakra w dniu świętego Walentego jako Gino, zabójca
- 1968: Głowa jako reżyser kręcący w restauracji
- 1968: Dzieci miłości jako Stoney
- 1969: Swobodny jeździec jako George Hanson
- 1970: Rozróba jako Bunny
- 1970: W pogodny dzień zobaczysz przeszłość jako Tad Pringle
- 1970: Pięć łatwych utworów jako Robert Eroica Dupea
- 1971: Porozmawiajmy o kobietach jako Jonathan Fuerst
- 1971: Bezpieczne miejsce jako Mitch
- 1972: Król Marvin Gardens jako David Staebler
- 1973: Ostatnie zadanie jako Billy „Badass” Buddusky
- 1974: Chinatown jako J.J. „Jake” Gittes
- 1975: Fortuna jako Oscar Sullivan
- 1975: Tommy jako specjalista
- 1975: Zawód: reporter jako David Locke
- 1975: Lot nad kukułczym gniazdem jako Randle McMurphy
- 1976: Przełomy Missouri jako Tom Logan
- 1976: Ostatni z wielkich jako Brimmer
- 1978: Idąc na południe jako Henry Lloyd Moon
- 1980: Lśnienie jako Jack Torrance
- 1981: Listonosz zawsze dzwoni dwa razy jako Frank Chambers
- 1981: Czerwoni jako Eugene O’Neill
- 1981: Ragtime jako pirat na plaży
- 1982: Na granicy jako Charlie Smith
- 1983: Czułe słówka jako Garrett Breedlove
- 1985: Honor Prizzich jako Charley Partanna
- 1986: Zgaga jako Mark Forman
- 1987: Chwasty jako Francis Phelan
- 1987: Telepasja jako Bill Rorich
- 1987: Czarownice z Eastwick jako Daryl Van Horne
- 1989: Batman jako Joker/Jack Napier
- 1990: Dwóch Jake’ów jako J.J. „Jake” Gittes
- 1992: Ludzie honoru jako pułkownik Nathan R. Jessep
- 1992: Hoffa jako Jimmy Hoffa
- 1992: Kłopoty z facetami jako Harry Bliss
- 1994: Wilk jako Will Randall
- 1995: Obsesja jako Freddy Gale
- 1996: Krew i wino jako Alex Gates
- 1996: Czułe słówka: ciąg dalszy jako Garrett Breedlove
- 1996: Marsjanie atakują! jako prezydent James Dale/Art Land
- 1997: Lepiej być nie może jako Melvin Udall
- 2001: Obietnica jako Jerry Black
- 2002: Schmidt jako Warren R. Schmidt
- 2003: Dwóch gniewnych ludzi jako doktor Buddy Rydell
- 2003: Lepiej późno niż później jako Harry Sanborn
- 2006: Infiltracja jako Francis „Frank” Costello
- 2007: Choć goni nas czas jako Edward Cole
- 2010: Skąd wiesz? jako Charles Madison
- 2011: Świat Rogera Cormana jako on sam
Reżyser[edytuj kod]
- 1963: Strach (jeden z kilku reżyserów)
- 1971: Jedźmy przed siebie
- 1978: Idąc na południe
- 1990: Dwóch Jake’ów
Scenarzysta[edytuj kod]
- 1964: Flight to Fury
- 1965: Niesłusznie oskarżeni
- 1967: Podróż
- 1968: Głowa
- 1971: Jedźmy przed siebie
Przypisy
- ↑ David Gritten: Jack Nicholson: he's as good as they get (ang.). 5 września 2013. [dostęp 2015-07-01].
- ↑ Jack-Nicholson.info: Biography (ang.). [dostęp 2015-07-01].
Linki zewnętrzne[edytuj kod]
- Jack Nicholson w bazie Internet Movie Database (ang.)
- Jack Nicholson w bazie Notable Names Database (ang.)
- Jack Nicholson w bazie Filmweb
- Jack Nicholson Online (ang.)
|
|||||||||||||||||
|
|||||||||||||||||
|
||||||||||||||
|
|||||||||||||||||
|
||||||||||||||||
|
||||||||||||||||
|
||||||||||||||||
|
|||||||||||
|
|||||||||||||||||
- Amerykańscy aktorzy filmowi
- Amerykańscy reżyserzy filmowi
- Amerykańscy scenarzyści
- Laureaci Oscara dla najlepszego aktora drugoplanowego
- Laureaci Oscara dla najlepszego aktora pierwszoplanowego
- Laureaci Złotego Globu dla najlepszego aktora w filmie dramatycznym
- Laureaci Złotego Globu dla najlepszego aktora w filmie komediowym lub musicalu
- Laureaci Złotego Globu dla najlepszego aktora drugoplanowego w filmie
- Laureaci Złotej Palmy dla najlepszego aktora
- Laureaci nagrody BAFTA dla najlepszego aktora pierwszoplanowego
- Laureaci nagrody BAFTA dla najlepszego aktora drugoplanowego
- Laureaci Nagrody Gildii Aktorów Ekranowych za wybitny występ aktora w roli pierwszoplanowej
- Urodzeni w 1937