Wikipedia:Houptsyte

Elsassisch

Buschur un wìllkumma uf dr àlemànnischa Wikipedia! D frei Enzyklopedi, wo àlla känna mìtmàche.

Àrtikel fìnde

Àrtikel noh Kàtegorie:
Àlle Kàtegorie • Brüüchtum • Ernährung • Geogràfi • Gschicht • Gsellschàft • Kunscht • Literàtür • Müsik • Nàtur • Person • Politik • Religion • Sport • Sproch • Technik • Verkehr • Wìrtschàft • Wìsseschàft

Themeportal: Regionàle Àrtikel Àlemànne Àlemànnisch Bade Bàde-Wirttebärg Basel Elsàss Schwiiz
Geogràfi Gschìcht Gsellschàft Kunscht Lìteràtür Müsik Nàtür Politik Religion Sport Sproch Wìsseschàft

Sunschtigs: Àrtikelindex vu A bis Z • Bsunders güeta Àrtìkel • Lasige Àrtikel • Àrtìkel noh Dialekt • Audioufnàhme vu Àrtikel • Àlemànnische Ortsnamme • Àlemànnische Diernamme • Àlemànnische Pflànzenamme

D Àlemànnischa Wikipedia

D àlemànnischa Wikipedia ìsch a Enzyklopedi ìn da Dialekta vum àlemànnischa Sprochrüüm, àlso vu dr ditscha Schwiz, vum Elsàss, vu Lìechtestei, vu Owerbàda, vum Schwowalànd un vu Vorarlberg.

D Enzyklopedi wàchst durch d frèiwìlliga Hìlf vu àlla, wo ebbis ìn ìhrem Dialekt wann bitràga. Àlla Itràga känna vu alla Bsuacher gschrìwa un gändert wara. Àlla sìn harzlig iglàda mìtz'màcha. Brìnga Èier Wìssa ii un halfa a so mìt, s Àlemànnischa z pflega, ufz'warta un z'erhàlta. D erschta Schrìtt sìn gànz eifàch!

Wer mìr vu dr Àlemànnischa Wikipedia sìn un wàs mìr wann, fìndsch ìn unserm Profil.

D Ìnhàlt vu dr Wikipedia därf frèi kopiart un verbreitet wara.

Bis jetz gìt's bi dr àlemànnischa Wikipedia 22.502 Àrtìkel.

Àrtìkel vu dr Wucha: Juliette Gréco

D Juliette Gréco (* 7. Februar 1927 z Montpellier, Languedoc-Roussillon) isch e franzöösischi Schansonsängere und Schauspiilere. Si wird as d Grande Dame de la Chanson bezäichnet und gältet as Muse vo de franzöösische Existentialiste.

D Mueter vo dr Gréco isch wäärend em Zwäite Wältchrieg in dr franzöösische Résistance gsi. D Künstlere het über sä verzellt, ass si nie e richdigi Mueter für sä gsi sig; si sig iir ganzes Lääbe lang Soldat gsi; an iirer Brust sige e hufe Uszäichnige und Medallie vo de franzöösische Widerstandskämpfer aagmacht gsi und si sig e Frau gsi, wo mä häig müesse eschtimiere, aber nit häig chönne gärn ha.

Iiren erst öffentlig Ufdritt het d Gréco 1937 bim ene Taläntwettbewärb in dr Schuel gha, wo si zääni gsi isch. 1943 isch si zämme mit iirer Mueter und iirer eltere Schwöster vo dr Gestapo verhaftet worde. Mä het sä zerst in e Laager brocht und denn in s Gfängnis Frèsnes. Noch drei Wuche het mä sä wider lo goo. Iiri Mueter und Schwöster si in s KZ Ravensbrück iigliiferet worde, häi dr Chrieg aber überläbt. S Verheltnis vo dr Gréco zu Dütschland isch distanziert gsi, und erst 1959 isch si in dr Bundesrepublik ufdrätte.

Noch em Chrieg isch si z Bariis bliibe und het do und dört e chli gsunge zum chönne lääbe. Bald het si zur Bohème in dr Hauptstadt ghöört. In dere Zit isch si mit kommunistischem Gedankeguet in Berüerig cho. 1946 het si im Bariiser Künstlerviertel Saint-Germain des Prés d Chällerdiskothek „Tabou“ ufdoo, wo zum ene legendääre Dräffpunkt vo de Existenzialiste worde isch. Dr Boris Vian het dört Drumbeete gspiilt und zu iire Stammgest häi dr Jean-Paul Sartre, dr Orson Welles und s Marlene Dietrich ghöört. (…dr gànz Àrtìkel lasa)

Friahjera Àrtìkel vu dr Wucha:

Hàsch gwìsst ...

Erzabtei Beira

... dass d Erzabtei Beira mit rund 405.000 Bänd di grescht dytsch Chloschterbibliothek het?
... dass dr Gottlieb Merki im Dorf immer mit eme Skizzebuech underwägs gsi isch?
... dass d Abtei Saint-Maurice eine vo de rychschte Chileschätz vo Europa beherbergt?
... dass d Gretle von Strümpfelbach an jedem Samschdich en ihrer Kinderstunde Gschichtla ond Märla em schwäbischa Dialekt vorzehlt hot?
... dass d Walliser Bischöf ire Sitz vom vierte bis ins föifte Joorhundert z Martinach gha händ?
... dass d Fusion vo Bergün/Bravuogn und Filisur cho isch, wel d Gmaind Schmitte gegen e Fusion gsi isch?

Àlemànnischa Nochrìchte:

2. Februar 2017:
Kunz auf dem Weg zum Gipfel (Nidwaldner Zeitung)
«Im Speisewagen der SBB schreibt es sich gut» (20min)
1. Februar 2017:
Wie wichtig ist die Mundart in der Region? (Badische Zeitung)
29. Jänner 2017:
Schwäbische Stellenanzeige: Unternehmen sucht „Baggor-Fahror“ und „Laschdwage-Fahror“ (Focus)
28. Jänner 2017:
Berner Rapper Baze: Bruchstück-Erzählungen auf Mundart (Basellandschaftliche Zeitung)

Meh Nochrìchte uf Dialäkt-Neuigkeite

2. Februar

Liechtmäss

0962: Dr Liudolfinger Otto I. un syy Frau Adelheid wäre z Rom dur dr Papst Johannes XII. zue Chaiser un Chaiseri gchrent. Ds giltet hite as Grindigsdatum vum Hailige Remische Rych.
1914: Z Dytsch-Oschtafrika wird d Tanganjikabahn fertiggstellt, wu vu dr Kischtestadt Daressalaam uf Kigoma an dr Tanganjikasee fiert.
1990: In ere Barlemäntsred stellt dr sidafrikanisch Bresidänt Frederik Willem de Klerk (Bild) umfassendi Reforme in Uussicht. Unter anderem wäre di bode verbottene Barteie African National Congress un Pan Africanist Congress wider zuegloo un Yyschränkige vu dr Prässefreihait un dr Uusnahmezuestand ufgehobe.
2004: Dur e Siig bi dr Australian Open z Melbourne gwinnt dr Schwyzer Roger Federer syy zweete Grand-Slam-Titel un wird zem erschte Mol Wältranglischtenerste im Tennis.