1965
Wikipedia(e)tik
| Urteak: | 1962 • 1963 • 1964 • 1965 • 1966 • 1967 • 1968 |
| Hamarkadak: | 1940(e)koa • 1950(e)koa • 1960(e)koa • 1970(e)koa • 1980(e)koa |
| Mendeak: | XIX.a • XX.a • XXI.a |
| Gregoriotar egutegia | 1965 MCMLXV |
| Ab urbe condita | 2718 |
| Armeniar egutegia | 1414 ԹՎ ՌՆԺԴ |
| Bahá'í egutegia | 121 – 122 |
| Bengaliar egutegia | 1372 |
| Berber egutegia | 2915 |
| Egutegi budista | 2509 |
| Myanmarko egutegia | 1327 |
| Bizantziar egutegia | 7473 – 7474 |
| Koptoen egutegia | 1681 – 1682 |
| Etiopiar egutegia | 1957 – 1958 |
| Hebrear egutegia | 5725 – 5726 |
| Egutegi hinduak | |
| - Bikram Samwat | 2021 – 2022 |
| - Shaka Samvat | 1887 – 1888 |
| - Kali Yuga | 5066 – 5067 |
| Holozeniar egutegia | 11965 |
| Iraniar egutegia | 1343 – 1344 |
| Islamiar egutegia | 1384 – 1385 |
| Japoniar egutegia | Shōwa 40 (昭和40年) |
| Korear egutegia | 4298 |
| Thailandiar eguzki egutegia | 2508 |
Eduki-taula
Gertaerak[aldatu | aldatu iturburu kodea]
- Otsailaren 21a - Malcolm X ekintzaile afroamerikarra erail zuten New York Hirian.
- Ekainaren 28a - Oreitiako trenbide-pasagunean tren batek biscúter bat azpian harrapatu eta 6 hildako izan ziren.
- Urriaren 3a - Kubako Alderdi Komunista (PCC) eratu zuten hainbat alderdik.
- Irailaren 9a - Tibet Txinako eskualdea izango zela erabaki zuten.
- Abenduaren 8a - Paulo VI.a Aita Santuak Vatikanoko II. kontzilioari amaiera eman zion.
Arte eta kultura[aldatu | aldatu iturburu kodea]
Euskal Herria[aldatu | aldatu iturburu kodea]
- "Paz de Ziganda ikastola" sortu zuten Atarrabian tartean Jorge Cortes Izalen ekimenez, frankismo betean Nafarroan ikastolen mugimenduaren sorrerari ekinez.
- Urtarrilaren 1a - 1965eko Bertsolari Txapelketa Nagusiaren finala Manuel Olaizola Uztapidek irabazi zuen. Bere bigarren txapela izan zen.
- Azaroaren 1a - Durangoko Azoka lehenengo aldiz antolatu zuen Gerediaga Elkarteak, urte hartan berean sortu zutena.
Mundua[aldatu | aldatu iturburu kodea]
- Uda aldean The Rolling Stonesek "(I Can't Get No) Satisfaction" kantuarekin eta Bob Dylanek "Like a Rolling Stone"-rekin arrakasta itzela erdietsi zuten.
- Abenduaren 22an "Doctor Zhivago " filma estreinatu zuten AEBetan.
Zientzia eta teknologia[aldatu | aldatu iturburu kodea]
- Frank Pantridgek instalatu zuen lehenengo desfibrilagailu eramangarria Belfasteko anbulantzia batean.
Kirolak[aldatu | aldatu iturburu kodea]
- Urtarrilaren 17a - Migel Irazusta "Polipaso" aizkolariak Migel Berakoetxeari irabazi zion Donostian, Espainiako Aizkolari Txapelketa lortuz.
- Maiatzaren 16a - Espainiako Itzulian sailkapen nagusian Rolf Wolfshohl alemaniarra lehenengo postuan amaitu zen.
- Ekainaren 3a - Italiako Giroan irabazlea Vittorio Adorni italiarra gelditu zen.
- Uztailaren 14a - Frantziako Tourrean garailea Felice Gimondi italiarra izan zen.
- Irailaren 5a - Munduko Errepideko Txirrindularitza Txapelketa irabazi zuen Tom Simpson britainiarrak Lasarten.
- Irailaren 12a - Kontxako Bandera eskuratu zuen Hondarribia Arraun Elkarteak seigarren aldiz.
- Hondarribia Arraun Taldeak Kontxako Bandera erdietsi zuen, baita hurrengo hiru urteetan ere, hamarkada hartan garaipen gehien lortu zuen kluba izan zelarik.
Jaiotzak[aldatu | aldatu iturburu kodea]
- Urtarrilaren 14a - Xamil Basaiev, txetxeniar gerrillako liderra (h. 2006).
- Urtarrilaren 15a - María San Gil, euskal herritar politikari ohia.
- Urtarrilaren 29a - Anton Gubankov, errusiar kazetari eta funtzionarioa (h. 2016).
- Otsailaren 23a - Mikel Erentxun, gipuzkoar abeslaria.
- Apirilaren 2a - Rodney King, estatubatuar taxilaria, 1991n Los Angelesko poliziak emandako jipoi bategatik ospetsua (h. 2012).
- Apirilaren 10a - Kepa Junkera, bizkaitar musikaria.
- Maiatzaren 8a - Marco Antonio Sanz de Acedo, Eskroto / Gavilán, Tijuana in Blue taldeko abeslaria (h. 2003).
- Uztailaren 31a - J. K. Rowling, britainiar idazlea.
- Irailaren 11 - Baxar al-Assad, Siriako presidentea.
- Urriaren 21a - Ion Andoni Goikoetxea, nafar futbolaria.
- Azaroaren 30a - Juan Antonio Cebrián, espainiar kazetari, idazle eta irrati esataria (h. 2007).
- Abenduaren 4a - Alex de la Iglesia, bilbotar zinema zuzendaria.
- Roberto Sainz del Olmo, Aranjuezeko espetxean hil zen LAB sindikatuko ordezkaria (h. 2006).
- Santi Belar, bizkaitar bertsolaria (h. 1991).
Heriotzak[aldatu | aldatu iturburu kodea]
- Urtarrilaren 2a - Jenaro Urrutia, bizkaitar margolaria (j. 1893).
- Urtarrilaren 4a - T. S. Eliot, estatubatuar eta ingeles poeta, antzerkigile eta literatura-kritikaria, 1948ko Literaturako Nobel Saria (j. 1888).
- Urtarrilaren 24a - Winston Churchill, Erresuma Batuko lehen ministroa (j. 1874).
- Urtarrilaren 28a - Maxime Weygand, frantziar jenerala (j. 1867).
- Otsailaren 13a - Humberto Delgado, portugaldar militar eta politikaria (j. 1906).
- Otsailaren 14a - Désiré-Émile Inghelbrecht, frantziar musikagilea eta orkestra-zuzendaria (j. 1880).
- Otsailaren 15a - Nat King Cole, estatubatuar abeslaria (j. 1919).
- Otsailaren 18a - Paul J. Sachs, estatubatuar enpresaria eta museo zuzendaria (j. 1878).
- Otsailaren 21a - Malcolm X, ministro musulman afrikar-amerikarra, beltzen eskubideen aldeko borrokalaria (j. 1925).
- Otsailaren 23a - Stan Laurel, ingeles aktorea, Laurel eta Hardy komiko bikote ospetsuko kidea (j. 1890).
- Otsailaren 25a - Nat King Cole, estatubatuar jazz eta pop abeslaria eta piano jotzailea (j. 1919).
- Martxoaren 13a - Corrado Gini, italiar estatitikari, ekonomialari eta demografoa (j. 1884).
- Martxoaren 18 - Faruk Egiptokoa, Egiptoko erregea (j. 1920).
- Martxoaren 25a - Ladislao Vajda, hungariar jatorriko espainiar zinemagilea (j. 1906).
- Apirilaren 11 - Juan Bautista Azkarate, Mondragonés, gipuzkoar pilotaria (j. 1891).
- Apirilaren 21a - Edward Victor Appleton, ingeles fisikaria, 1947ko Fisikako Nobel Saria (j. 1892).
- Maiatzaren 12a - Roger Vailland, frantziar idazlea (j. 1907).
- Maiatzaren 13a - Ignasi Barraquer, kataluniar mediku oftalmologoa (j. 1884).
- Maiatzaren 19a - Maria Dabrowska, poloniar idazlea (j. 1889).
- Ekainaren 7a - Judy Holliday, estatubatuar aktorea (j. 1921).
- Ekainaren 13a - Martin Buber, Austrian jaiotako filosofo judua (j. 1878).
- Ekainaren 26a - Zeferino Jemein, euskal politikari eta idazle abertzalea (j. 1887).
- Uztailaren 7a - Moshe Sharett, Israelgo lehen ministroa (j. 1894)
- Uztailaren 10a - Jacques Audiberti, frantziar idazlea (j. 1899).
- Uztailaren 19a - Syngman Rhee, lehenengo Hego Koreako presidentea (j. 1875).
- Uztailaren 30a - Jun'ichirō Tanizaki, japoniar eleberrigilea (j. 1886).
- Abuztuaren 6a - Aksel Sandemose, daniar eleberrigilea (j. 1899).
- Abuztuaren 19a - Félix Lasserre, euskal errugbilaria (j. 1895).
- Abuztuaren 21a - Odile Defraye, belgikar txirrindularia (j. 1888).
- Abuztuaren 27a - Le Corbusier, suitzar-frantziar arkitekto, hirigile, arkitektura-teoriko eta margolaria (j. 1887).
- Irailaren 4a - Albert Schweitzer, alemaniar filosofoa, medikua eta idazlea, 1952ko Bakearen Nobel Saria (j. 1875).
- Irailaren 7a - Jesse Douglas, estatubatuar matematikaria (j. 1897).
- Irailaren 8a - Hermann Staudinger, alemaniar kimikaria, 1953ko Kimikako Nobel Saria (j. 1881).
- Irailaren 17a - Alejandro Casona, espainiar antzerkigilea (j. 1903).
- Urriaren 21a - Joaquín Vázquez, gipuzkoar futbolaria (j. 1897).
- Urriaren 27a - Karlos Linazasoro Maiztegi, Altzeta, gipuzkoar hizlari abertzalea (j. 1889).
- Urriaren 29an desagertua - Mehdi Ben Barka, marokoar politikaria (j. 1920).
- Azaroaren 11 - Mixel Dargaitz, lapurtar bertsolaria (j. 1892).
- Abenduaren 10a - Luis Castro, gipuzkoar abokatu eta politikaria (j. 1900).
- Abenduaren 16a - William Somerset Maugham, ingelesezko idazlea (j. 1874).
- Abenduaren 28a - Salbatore Mitxelena, euskal olerkaria (j. 1919).
- Ambrosio Garbisu, bizkaitar politikaria (j. 1877).
- Charles Gabriel Tournier, lapurtar idazlea eta euskalaria (j. 1890).
- Clement Jauregiberri, zuberoar Jauregiberritarra, Bigarren Mundu Gerran alemaniarren kontrako erresistentzian aritua (j. 1895).
- Gabino Garriga, bizkaitar idazlea (j. 1885).
- Jabier Lazkoz, euskal apaiza eta idazlea (j. 1887).
- Leocadio Hernández, nafar organo-jotzaile, musikagile eta idazlea (j. 1883).
- Luis Chalbaud Errazkin, euskal herritar soziologo eta legegizona (j. 1873).
- Jean-Maximin Palay, biarnes idazle eta hiztegigilea (j. 1874).
- Juan de los Toyos, euskal herritar politikari sozialista (j. 1890).
- Luis Iruretagoiena, Kiriki, euskal futbolaria (j. 1907).
Nobel saridunak:[aldatu | aldatu iturburu kodea]
- Fisika: Sin-Itiro Tomonaga, Julian Schwinger eta Richard P. Feynman
- Kimika: Robert Burns Woodward
- Literatura: Michail Aleksandrovich Sholokhov
- Medikuntza: François Jacob, André Michel Lwoff eta Jacques Monod
- Bakea: UNICEF
Agintariak[aldatu | aldatu iturburu kodea]
[[Fitxategi:
Errusia|10x10px|1965|link=]]
[[Fitxategi:
Espainia|10x10px|1965|link=|alt=Francisco Franco]]
Munduko agintariak 1965. urtean
| Denbora unitateak | ||
|---|---|---|
|
attosegundo • femtosegundo • pikosegundo • nanosegundo • mikrosegundo • milisegundo • segundo |
||
| Wikimedia Commonsen badira fitxategi gehiago, gai hau dutenak: 1965 |