Koniowate

Koniowate
Equidae
Gray, 1821
Okres istnienia: plejstocen–holocen PreЄ Є O S D C P T J K Pg N ↓
Zebra stepowa
Systematyka
Domena	eukarionty
Królestwo	zwierzęta
Typ	strunowce
Podtyp	kręgowce
Gromada	ssaki
Podgromada	żyworodne
Infragromada	łożyskowce
Rząd	nieparzystokopytne
Podrząd	koniokształtne
Rodzina	koniowate

Koniowate (Equidae) − jedyna rodzina koniokształtnych (Hippomorpha) z rzędu ssaków nieparzystokopytnych.

Wszystkie koniowate są dużymi zwierzętami o krótkiej sierści, mają grzywę i ogon pokryty całkowicie bądź częściowo długimi włosami; nogi zakończone przekształconym III palcem, osłoniętym kopytem. U samic występuje para sutków położonych na podbrzuszu. Są roślinożerne, żywią się głównie trawą.

Największe osobniki osiągają do 3 m długości ciała, przy wysokości w kłębie do 180 cm. Maksymalna masa ciała sięga 1200 kg (konie rasy shire). Dziko żyjące koniowate osiągają przeciętnie 200–450 kg.

Pojawiły się w plejstocenie, w Ameryce Północnej, skąd rozprzestrzeniły się na tereny Eurazji i Afryki. Zasiedlają obszary trawiaste. Obecnie większość koniowatych żyje w Afryce, a nieliczne gatunki − w Azji. W Europie wymarły w stanie dzikim.

Koniowate żyją w małych grupach rodzinnych lub większych stadach. Odpoczywają, stojąc lub leżąc. Samica (klacz) rodzi zwykle jedno młode. Samiec to ogier. U kilku gatunków stwierdzono terytorializm.

Koniowate są rezerwuarami i nosicielami bakterii chorobotwórczych np. :

• Clostridium tetani − laseczka tężca
• Clostridium perfringens − laseczka zgorzeli gazowej
• Clostridium botulinium − laseczka jadu kiełbasianego

Systematyka

Żyjące współcześnie koniowate reprezentowane są przez tylko jeden rodzaj Equus Linnaeus, 1758, jednak wśród systematyków brak jednomyślności w klasyfikacji gatunków i podgatunków. Pomijając szczegóły klasyfikacji biologicznej możemy przyjąć, że do koniowatych należą:

• Rodzaj: Equus
  • konie
    • Equus przewalskii − koń Przewalskiego
    • †Equus gmelini − tarpan
  • zebry:
    • Equus grevyi − zebra Grevy'ego
    • Equus quagga − zebra stepowa
    • Equus zebra − zebra górska
  • osły:
    • Equus africanus − osioł afrykański
    • Equus hemionus − osioł azjatycki
    • Equus kiang − kiang

oraz udomowione

• Equus caballus − koń domowy mający wiele ras, w tym zdziczałe takie jak mustangi
• Equus asinus − osioł domowy

Koniowate dają mieszańce takie, jak muł, osłomuł, zebroid i zeedonk.

Bibliografia

• Komosińska Halina, Podsiadło Elżbieta: Ssaki kopytne. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 2002. ISBN 83-01-13806-8.